Podczas stresu działają dwa systemy biologiczne – współczulny układ nerwowy oraz system podwzgórze-przysadka-nadnercza (oś HPA).
Współczulny układ nerwowy (część autonomicznego układu nerwowego) unerwia narządy wewnętrzne i odpowiada za tak zwaną reakcję walki lub ucieczki. Od razu po zadziałaniu stresora pobudza nadnercza, które zaczynają wydzielać adrenalinę i noradrenalinę. Powoduje to rozszerzenie oskrzeli oraz źrenic, przyspieszenie tętna i oddechu, szybszą i bardziej efektywną pracę serca. Jednocześnie też tłuszcz zostaje rozłożony na kwasy tłuszczowe i glicerol, a glikogen zmagazynowany w wątrobie do glukozy.
System podwzgórze-przysadka-nadnercza aktywuje się dopiero po pewnym czasie od zadziałania stresora. Podwzgórze ma za zadanie pobudzić przysadkę, aby zaczęła wydzielać kortykoliberynę. Przedni płat przysadki pobudzony przez kortykoliberynę zaczyna wydzielać inny hormon – kortykotropinę (ACTH). Kortykotropina zostaje przeniesiona do kory nadnerczy, a ta z kolei wydziela hormony glukokortykoidy (między innymi kortyzol). Hormon ten ma za zadanie zwiększyć stężenie glukozy we krwi i przyspieszyć rozkład kwasów tłuszczowych do ciał ketonowych. Kortyzol zmniejsza także wrażliwość zmysłów, ale jednocześnie dzięki niemu zwiększa się zdolność rozróżniania różnych bodźców. Glukokortykoidy mają tez za zadanie zahamować aktywność podwzgórza i przysadki. W ten sposób przebiega regulacja biologii stresu.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz